Ceren DİLEKÇİ / İSTANBUL
5683 sayılı Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun'da yapılan değişikliğin 1 Şubat 2012'de yürürlüğe girmesiyle ev hizmetlerinde çalışacak kaçak işçi sayısında oluşabilecek artışa dikkat çekildi.
Özellikle ev hizmetlerinde çalışan yabancı ev işçisi ile hasta-çocuk bakıcılarını ilgilendiren yeni düzenleme ile, Türkiye'ye turist vizesiyle girerek 90 gün Türkiye'de kalıp, ülkelerine giriş çıkış yapıp yeniden dönenlerin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Türkiye'de yüzde 42'lere varan kayıtdışılığın önüne geçmenin yanı sıra, yasa dışı göçün engellenmesinin hedeflendiği yeni düzenlemenin, pek çok sıkıntıyı da beraberinde getirebileceği tartışılıyor.
Yabancı çalışanın 90 gün Türkiye'de çalıştırılmasının ardından 90 gün de yurtdışında bekletilmesi gerektiğini içeren düzenleme sonucunda işverenelerin iki kişiye dönüşümlü olarak iş verilmesiyle kaçak işçi çalıştırmanın önünün açılacağı belirtiliyor.
İŞVERENE EK YÜK
Mevcut durumda yabancıların ev hizmetleri için Türkiye'de kayıtlı çalışmaları halinde asgari ücretin 1,5 katı kadar prim yatırılması gerekiyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik, ödenecek prim tutarının vatandaşın ödediği prim tutarına çekileceğini belirtmiş olsa da konunun uzmanları ek bir yasal düzenlemeye ihtiyaç olduğunu belirtiyorlar.
KAÇAK İŞÇİ ÇALIŞTIRMAK CAZİP HALE GELECEK
Sosyal Güvenlik Uzmanı Ali Tezel, Gazeteport'a yaptığı açıklamada, mevcut düzenlemenin kaçak işçi çalıştırmayı cazip hale getireceğini bildirerek kaçak işçi sayısının 1 milyondan 2 milyona çıkabileceğini söyledi.
Yabancıların ev hizmetleri için Türkiye'de kayıtlı çalışmaları halinde 450 TL prim yatırmak durumunda kalacaklarını kaydeden Ali Tezel, işverene getirilecek ek yükün altını çizdi. Türk hizmetli çalıştıran için 320 lira prim ödenirken, yabancılar için 450 lira prim ödenmesi gerektiğini hatırlatan Tezel, eşit prim ödenmesinin 
ancak yeni bir yasal düzenlemeyle mümkün olabileceğini dile getirdi.
Türkiye'de bulunan yabancıların vize süresini geçirmiş kişiler olduğunu kaydeden Tezel, bu kişilerin kaçak çalıştıkları süre boyunca Türkiye'ye giriş yapamayacaklarını, bu durumda olanlara çalışma izni verilmesinin mümkün olmayacağını söyledi.
TÜRK VE YABANCI ARASINDAKİ 1000 LİRALIK FARK
İkarya İnsan Kaynakları sahibi Timur Aksoy, mevcut uygulamanın, ekonomik açıdan kayıt altına alınmayı sağlayacağından dolayı olumlu olduğunu belirtti.
Türk bakıcıların piyasada fiyatlarının 1.800-1.900 TL arasında değiştiğini bildiren Aksoy, yabancı bakıcıların 600-700 TL civarında maaş ile çalışıp her türlü ev işini yaptıklarını dile getirdi.
Aksoy, dar gelirli vatandaşların düzenlemeden olumsuz etkilenebileceğini belirtti.
Yasanın, yabancıların kayıt altına alınmasını sağlayacak olması bakımından önemli olduğunu kaydeden Aksoy, işverenlerin ev içi güvenliğini sağlama açısından da önemli olduğunu söyledi. Aksoy, son yıllarda bilinç düzeyinin artmasına bağlı olarak Türk bakıcılara olan talebin arttığını sözlerine ekledi.
''YERLİ ÇALIŞANLAR OLUMSUZ ETKİLENECEK''
İstanbul Özel İstihdam Büroları Derneği Başkanı Vural Şeker, Gazeteport'a yaptığı açıklamada, yasanın bir nebze olsun sektörü rahatlatacağını fakat sıkıntının giderilmesi adına yetmeyeceğini belirtti.
Yabancı işçilerin çalıştırılmasında ikamet tezkeresi şartının koşulmasını olumlu bir adım olarak nitelendiren Şeker, kısa dönem çalışmalarda bu durumun etkili olabileceğini, fakat uzun dönemli çalışmalarda her ne kadar sürenin uzatılması gibi bir durum olsa da çok da faydalı olmayacağını bildirdi.
Şeker, sektörde yabancı işçilerin ucuz işgücü olarak görüldüğünü kaydederek onların bir şekilde yasal olarak özellikle kısa dönemli çalışmalarına izin verildiği takdirde bu durumdan yerli çalışanların olumsuz olarak etkileneceğini söyledi.
Şeker, sözlerini şöyle sürdürdü:
''Ülkemizdeki işsizlik problemi de düşünüldüğünde bu durumun hiç de iç açıcı bir yöntem olmayacağı ortada. Evet, yasa belki yabancı kaçak işçiliğin önüne bu şekilde bir nebze de olsa geçmiş olacak ama peki yerli çalışanlarımızın durumu ne olacak bu halde. Zaten sosyal hakları çoğunlukla verilmeden çalışan yerli işçiler bu durumdan en fazla etkilenecek olanlardır. Sektörümüzde firma sahibi olan bizler bu yasadan genel anlamda olumlu olarak faydalanabiliriz ama bunun ülke içi yerli istihdama katkıda bulunacağını düşünmüyoruz. Yerli istihdamda bu durum işsizliği artırabilir'' diye konuştu.
ANAHTAR KELİMELER
